การจดทะเบียนผลิตภัณฑ์

การจดทะเบียนการออกแบบผลิตภัณฑ์ในตลาดต่างประเทศ
     "การออกแบบ" เป็นทรัพย์สินทางปัญญาประเภทหนึ่ง ซึ่งที่ผ่านมาหลายๆ ฝ่ายเริ่มตระหนักถึงความสำคัญของการจดสิทธิบัตรทรัพย์สินทางปัญญากันมากขึ้น โดยเฉพาะผู้ประกอบการที่ต้องการส่งสินค้าไปจำหน่ายยังต่างประเทศ แต่ที่ผ่านมาผู้ประกอบการส่วนใหญ่ยังขาดความรู้ความเข้าใจในการจดทะเบียนการออกแบบผลิตภีณฑ์ ทางกรมทรัพย์สินทางปัญญา กระทรวงพาณิชย์ จึงจัดสัมมนาเรื่อง "ความสำคัญและประโยชน์การจดทะเบียนการออกแบบผลิตภัณฑ์ในตลาดต่างประเทศ" ขึ้น โดยมุ่งหวังให้ผู้ประกอบการได้ตระหนักและเกิดความรู้ความเข้าใจมากขึ้น ส่งผลให้สินค้าจากประเทศไทยสามารถแข่งขันในตลาดต่างประเทศได้มากขึ้น

ระบบการจดทะเบียนการออกแบบผลิตภัณฑ์ไทยและต่างประเทศ
   อุษณี ศิริเรือง ผู้อำนวยการสำนักสิทธิบัตรการออกแบบ กรมทรัพย์สินทางปัญญา กล่าวว่า สิทธิบัตรการออกแบบผลิตภัณฑ์ (Design Patent) คือ การให้ความคุ้มครองความคิดสร้างสรรค์ที่เกี่ยวกับรูปร่างลักษณะภายนอกของผลิตภัณฑ์ องค์ประกอบของลวดลาย หรือสีของผลิตภัณฑ์ ซึ่งสามารถใช้เป็นแบบสำหรับผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม รวมทั้งหัตถกรรมได้ และคิดขึ้นมาใหม่ให้แปลกแตกต่างจากเดิม

   การจดทะเบียนสิทธิบัตรในตลาดต่างประเทศจะต้องยื่น ณ ประเทศนั้นๆ โดยต้องยื่นภายใน 6 เดือน นับแต่วันยื่นคำขอในไทยครั้งแรก และการเลือกประเทศที่จะไปจดทะเบียนสิทธิบัตร มีข้อสังเกตดังนี้
   1. ตลาดของสินค้าอยู่ในประเทศไหน ก็ไปจดในประเทศนั้น
   2. ประเทศไหน Copy เก่ง ก็ควรไปจดในประเทศนั้น

หลักการสำคัญของการตกลง กรุงเฮกฯ ที่สำคัญๆ มีดังนี้
 - ยื่นคำขอจดทะเบียนเพียงคำขอเดียวก็สามารถขอรับความคุ้มครองในประเทศสมาชิกอื่นๆ ได้
 - ระบุรายละเอียดเป็นภาษาเดียว (อังกฤษ/ฝรั่งเศส/สเปน)
 - ชำระค่าธรรมเนียมต่อสำนักงานแห่งเดียวทำให้เกิดความสะดวกรวดเร็ว และประหยัดค่าใช้จ่าย

ความตกลงกรุงเฮกฯ ประกอบไปด้วยกฏหมายหลัก 3 ฉบับ คือ
 - กรรมสารกรุงลอนดอนค.ศ. 1934 (พ.ศ. 2477) ปัจจุบันกรรมสารกรุงลอนดอนได้ยกเลิกแล้ว
 - กรรมสารกรุงเฮก ค.ศ. 1960 (พ.ศ. 2503)
 - กรรมสารกรุงเจนีวา ค.ศ. 1999 (พ.ศ. 2542) ซึ่งผู้จดทะเบียนจะต้องเลือกว่าจะเลือกใช้กฏหมายใดกฏหมายหนึ่งในการดำเนินการ

โดยกรรมสารกรุงเฮก ค.ศ. 1960 นั้นมีสาระรายละเอียด ดังนี้
 - มีสมาชิกจำนวน 34 รัฐ
 - ผู้มีสิทธิยื่นคำขอ คือ ผู้มีสัญชาติของรัฐที่เป็นสมาชิก หรือบุคคลผู้มีถิ่นที่อยู่หรือมีสถานประกอบการทางอุตสาหกรรมหรือพาณิชกรรมอยู่ในอาณาเขตของรัฐสมาชิกนั้น
 - ยื่นคำขอจดทะเบียนได้ที่ WIPO หรือสำนักงานทรัพย์สินทางปัญญาภายในรัฐต้นกำเนิด
 - อายุความคุ้มครอง 15 ปี

ส่วนกรรมสารกรุงเจนีวา ค.ศ. 1999 มีรายละเอียดคร่าวๆ ดังนี้
 - มีสมาชิกจำนวน 41 รัฐ/องค์การระหว่างรัฐ (รวมทั้ง OHIM 27 ประเทศ)
 - ผู้มีสิทธิยื่นคำขอ คือ ผู้มีสัญชาติของรัฐที่เป็นสมาชิก รวมถึงสมาชิกขององค์การระหว่างรัฐหรือองค์กรเอกชนที่เป็นสมาชิกของระบบการจดทะเบียนระหว่างประเทศด้วย เช่น สหภาพยุโรป และองค์การทรัพย์สินทางปัญญาแอฟริกา
 - ยื่นคำขอจดทะเบียนได้ที่ WIPO หรือสำนักงานทรัพย์ทางปัญญาภายในรัฐต้นกำเนิด
 - การประกาศโฆษณา สามารถขยายออกไปได้ถึง 30 เดือน นับจากวันที่ยื่นคำขอ
 - อายุความคุ้มครอง 15 ปี

จากการศึกษาวิเคราะห์ข้อกฏหมายและอรรถประโยชน์ต่างๆ ได้บ่งชี้ว่ากรรมสารกรุงเจนิวา ค.ศ. 1999 ให้ประโยชน์แก่ผู้ประกอบการมากกว่ากรรมสารฉบับอื่นๆ ทั้งยังมีความทันสมัยกว่า

ข้อดีและข้อเสีย ภายใต้กรรมสารเจนีวา ค.ศ. 1999
   ส่วนข้อดี-ข้อเสีย ซึ่งส่งผลต่อโอกาสทางธุรกิจของผู้ประกอบการไทยภายใต้กรรมสารกรุงเจนีวา ค.ศ. 1999 นั้นมีหลายประการ
  ข้อดี
 - ผู้ประกอบการหรือนักออกแบบไทยจะได้รับความสะดวกในการยื่นคำขอระหว่างประเทศ
 - ประหยัดค่าใช้จ่ายในส่วนของค่าธรรมเนียม เช่น ค่าแปลเอกสารและค่าที่ปรึกษากฏหมาย(สำนักงานกฏหมาย)
 - ประหยัดเวลาในการเตรียมคำขอและการดำเนินการ เนื่องจากใช้คำขอชุดเดียวสามารถยื่นขอรับความคุ้มครองได้หลายประเทศ และประเทศสมาชิกมีกำหนดเวลาในการพิจารณาคำขอเป็นระยะเวลาแน่นอน
  ข้อเสีย
 - ในกรณีที่คำขอถูกคัดค้านหรือติดปัญหาในบางประเทศ ผู้ยื่นคำขอก็ยังคงต้องอาศัยที่ปรึกษากฏหมาย/ทนายความ ผู้ชำนาญกฏหมายทรัพย์สินทางปัญญาของประเทศนั้นๆ
 - ระบบความตกลงกรุงเฮกฯ ตามกรรมสารกรุงเจนีวา ค.ศ. 1999 เพียงช่วยอำนวยความสะดวกในการยื่นคำขอระหว่างประเทศ แต่การตรวจสอบสาระสำคัญและอำนาจในการพิจารณาว่าจะปฏิเสธหรือไม่นั้นยังคงขึ้นอยู่กับสำนักงานของประเทศ
 - อาจทำให้การออกแบบผลิตภัณฑ์ของชาวต่างชาติเข้ามาแย่งพื้นที่ในตลาดภายในประเทศ
ประเทศไทยอยู่ระหว่างการศึกษาถึงผลดี ผลเสีย และประโยชน์ต่างๆ ในการเข้าเป็นภาคีคู่สัญญา โดยคำนึงถึงประโยขน์ของประชาชนและประเทศชาติเป็นหลัก

มุมมองหลากหลายจากผู้ประกอบการ
   สำหรับผู้ประกอบการไทยแล้ว การจดทะเบียนการออกแบบเป็นเรื่องสำคัญ ซึ่งหลายๆ บริษัทได้ดำเนินการไปแล้วเพื่อรักษาทรัพย์สินทางปัญญาของตนเอง

อ้างอิงข้อมูล : วารสารบรรจุภัณฑ์ไทย (ฉบับที่ 87 พฤษภาคม-มิถุนายน 2554)

*** สนใจติดต่อ สอบถามหรือสั่งผลิตงานแพ๊คเกจจิ้งกระดาษ 

ปลอกกระดาษสวมแก้ว ที่รองแก้วกระดาษ งานออกแบบโลโก้ ได้ที่..

TEL : คุณยา 081-1794546     IDLine : yongyee2529
           คุณเอ๋ย 087-3464927    IDLine : aey-iiz.

Email : synindustry@gmail.com

Fax : 02-7074067 

Facebook : SYNCoffeeSleeve

เว็บไซต์  :  www.synindustry.com